വാഷിങ്ടൺ: ഇറാനിലെ ഊർജ കേന്ദ്രങ്ങൾക്ക് നേരെയുള്ള ആക്രമണങ്ങൾ 10 ദിവസത്തേക്ക് നിർത്തിവയ്ക്കാൻ യുഎസ് പ്രസിഡൻ്റ് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപ് ഉത്തരവിട്ടു. ഇറാൻ സർക്കാരിൻ്റെ അഭ്യർഥന മാനിച്ചാണ് തീരുമാനമെന്നും ഇരു രാജ്യങ്ങളും തമ്മിലുള്ള സമാധാന ചർച്ചകൾ നന്നായി മുന്നോട്ടുപോകുന്നുണ്ടെന്നും അദ്ദേഹം വ്യക്തമാക്കി. സമാധാന കരാർ അംഗീകരിച്ചില്ലെങ്കിൽ ആക്രമണം തുടരുമെന്ന് നേരത്തെ മുന്നറിയിപ്പ് നൽകിയിരുന്ന ട്രംപ്, ട്രൂത്ത് സോഷ്യൽ പ്ലാറ്റ്ഫോമിലൂടെയാണ് പ്രഖ്യാപനം നടത്തിയത്.
സമാധാന നീക്കങ്ങൾ
മുമ്പ് ഇറാനുമേലുള്ള ആക്രമണങ്ങൾ അഞ്ച് ദിവസത്തേക്ക് നിർത്തിവയ്ക്കാൻ ചർച്ചകൾക്ക് ശേഷം ട്രംപ് ഉത്തരവിട്ടിരുന്നു. പശ്ചിമേഷ്യയിലെ യുദ്ധസാഹചര്യത്തിന് പരിഹാരം കാണാൻ കഴിഞ്ഞ ദിവസങ്ങളിൽ ഇറാനുമായി നടത്തിയ ചർച്ചകൾ ഫലപ്രദമാണെന്ന് വിലയിരുത്തിയാണ് ആക്രമണങ്ങൾ താത്കാലികമായി നിർത്തിവയ്ക്കാൻ തീരുമാനിച്ചത്. പിന്നീട് ഇത് 10 ദിവസമായി നീട്ടിയതായി ട്രംപ് അറിയിച്ചു. എന്നാൽ ഇറാൻ്റെ ഭാഗത്തുനിന്ന് ഇതുസംബന്ധിച്ച് ഔദ്യോഗിക സ്ഥിരീകരണമില്ല.
തുടരുന്ന വെല്ലുവിളികൾ
കരയാക്രമണത്തിന് മുതിർന്നാൽ കനത്ത നാശനഷ്ടം നേരിടേണ്ടിവരുമെന്ന് ഇറാൻ കമാൻഡർ അലി ജഹാൻഷാഹി യുഎസിനും ഇസ്രയേലിനും മുന്നറിയിപ്പ് നൽകി. ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് വഴി കപ്പലുകൾക്ക് സുരക്ഷിത പാത ഒരുക്കിയില്ലെങ്കിൽ ഇറാൻ്റെ ഊർജ നിലയങ്ങൾ തകർക്കുമെന്ന് ട്രംപ് നേരത്തെ ഭീഷണിപ്പെടുത്തിയിരുന്നു. ഇതിന് മറുപടിയായി തങ്ങളുടെ തീരങ്ങളോ ദ്വീപുകളോ ആക്രമിക്കാൻ മുതിർന്നാൽ പേർഷ്യൻ ഗൾഫിലെ തീരദേശ പാതകളിലെ ചരക്കുനീക്കം പൂർണമായും തടസപ്പെടുത്തുമെന്ന് ഇറാൻ്റെ നാഷണൽ ഡിഫൻസ് കൗൺസിൽ മുന്നറിയിപ്പ് നൽകി. ലോകത്തെ എണ്ണനീക്കത്തിൻ്റെ അഞ്ചിലൊന്നും നടക്കുന്നത് ഈ പാതയിലൂടെയായതിനാൽ യുദ്ധഭീതി ആഗോള വിപണിയെയും ഏഷ്യൻ ഓഹരി വിപണികളെയും സാരമായി ബാധിച്ചു.
സാമ്പത്തിക പ്രതിസന്ധി
ദക്ഷിണ കൊറിയൻ കറൻസി ഉൾപ്പെടെയുള്ളവ 17 വർഷത്തെ ഏറ്റവും താഴ്ന്ന നിലയിലേക്ക് ഇടിഞ്ഞു. ഈ സാഹചര്യത്തിൽ മേഖലയിൽ സമാധാനം പുനഃസ്ഥാപിക്കാൻ അമേരിക്ക നടത്തുന്ന ചർച്ചകൾക്ക് വലിയ പ്രാധാന്യമാണ് ലോകരാഷ്ട്രങ്ങൾ നൽകുന്നത്. അതിനിടെ ഇന്ത്യ ഉൾപ്പെടെയുള്ള സൗഹൃദ രാജ്യങ്ങൾക്ക് ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് വഴി കപ്പലുകൾ കടത്തിവിടാൻ ഇറാൻ അനുമതി നൽകി.
പശ്ചിമേഷ്യയിലെ സംഘർഷം തുടരുന്നതിനിടെയാണ് അനുമതിയെന്ന് ഇറാൻ വിദേശകാര്യ മന്ത്രി അബ്ബാസ് അരാഗ്ച്ചി അറിയിച്ചു. ചൈന, റഷ്യ, ഇന്ത്യ, ഇറാഖ്, പാകിസ്ഥാൻ എന്നീ രാജ്യങ്ങൾക്കാണ് ഇറാൻ അനുമതി നൽകിയത്.
ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിൻ്റെ പ്രാധാന്യം
പേർഷ്യൻ ഗൾഫിനെ ഒമാൻ ഉൾക്കടലുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന സുപ്രധാന സമുദ്രപാതയാണ് ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക്. ഇസ്രയേലും അമേരിക്കയുമായുള്ള യുദ്ധത്തിന് പിന്നാലെയാണ് ഇത് അടച്ചത്. ആഗോള എണ്ണ ഉപഭോഗത്തിൻ്റെ 20 ശതമാനത്തിലധികവും ഇതുവഴിയാണ് കടന്നുപോകുന്നത് എന്നതിനാൽ കടലിടുക്ക് അടച്ചത് ലോകരാഷ്ട്രങ്ങളെ ആശങ്കയിലാക്കിയിരുന്നു.
സംഘർഷ പശ്ചാത്തലം
ഇറാൻ്റെ പരമോന്നത നേതാവ് ആയത്തുല്ല അലി ഖാമേനിയും അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ പ്രധാന സഹായികളും കുടുംബാംഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടെ നിരവധി പേരെ വധിച്ച യുഎസ്- ഇസ്രയേൽ സംയുക്താക്രമണത്തിന് ശേഷമാണ് യുദ്ധം ആരംഭിച്ചത്. അന്നു മുതൽ ഇറാൻ ഗൾഫ് രാജ്യങ്ങളിലെ ഊർജ, സൈനിക കേന്ദ്രങ്ങളെ ലക്ഷ്യമിടുകയും യുഎസിനെ സമ്മർദത്തിലാക്കാൻ ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് അടക്കുകയും ചെയ്തതോടെ ആക്രമണങ്ങളും പ്രത്യാക്രമണങ്ങളും അയവില്ലാതെ തുടർന്നു. നിലവിൽ പ്രഖ്യാപിച്ച വെടിനിർത്തൽ മേഖലയിൽ സമാധാനം കൊണ്ടുവരുമെന്ന പ്രതീക്ഷയിലാണ് ലോകരാജ്യങ്ങൾ.
